رعایت استانداردهای بینالمللی در طراحی، نصب و بهرهبرداری نیروگاههای فتوولتائیک یکی از مهمترین الزامات برای تضمین ایمنی، پایداری عملکرد و طول عمر تجهیزات است. استانداردهای IEC و NEC بهعنوان معتبرترین مراجع جهانی، چارچوبی مشخص برای تمام اجزای نیروگاه ارائه میدهند؛ از ماژولها و اینورترها گرفته تا کابلکشی، سیستمهای حفاظتی و زمینکردن. عدم رعایت این استانداردها میتواند منجر به افزایش احتمال آتشسوزی، کاهش راندمان، اختلال عملکرد سیستم و حتی ابطال گارانتی ماژولها شود. بنابراین آشنایی با این استانداردها برای پیمانکاران، طراحان و بهرهبرداران اهمیت حیاتی دارد.
یکی از مهمترین استانداردها، IEC 61215 است که عملکرد ماژولهای خورشیدی را تحت شرایط تسریعشده آزمایش میکند. این استاندارد طراحی، مقاومت مکانیکی، رفتار در برابر درجه حرارت بالا، یخزدگی، رطوبت، UV و تنشهای حرارتی را ارزیابی میکند. پنلهایی که تأییدیه IEC 61215 دارند، قابلیت عملکرد پایدار در شرایط محیطی سخت را ثابت کردهاند. استاندارد IEC 61730 نیز مکمل آن بوده و معیار ایمنی ماژولها را بررسی میکند تا از عدم خطر برقگرفتگی، آتشسوزی و خرابیهای ساختاری اطمینان حاصل شود. استفاده از ماژولهایی که هر دو استاندارد را دارند، پیشنیاز اجرای پروژههای صنعتی محسوب میشود.
در بخش طراحی الکتریکی، استاندارد NEC 690 از مهمترین مراجع محسوب میشود. این استاندارد شامل ضوابط کابلکشی DC و AC، حفاظتهای اضافهجریان، انتخاب تجهیزات، محل نصب اینورترها، طراحی جعبههای combiner، روشهای برچسبگذاری و الزامات قطع اضطراری است. یکی از دلایل اصلی بروز حادثه در نیروگاهها، مشکلات ناشی از کابلکشی غیراستاندارد، عدم استفاده از کابلهای مقاوم در برابر UV و عدم رعایت فاصله مناسب میان استرینگها است که در NEC بهطور دقیق تعریف شده است. همچنین استاندارد NEC 705 نیز قواعد اتصال نیروگاه خورشیدی به شبکه را تعیین میکند و برای جلوگیری از مشکلهایی مانند جریان برگشتی یا ناهماهنگی ولتاژ ضروری است.
یکی دیگر از بخشهای مهم استانداردها، حفاظتهای الکتریکی و زمینکردن است. استاندارد IEC 60364 اصول زمینکردن، حفاظت در برابر صاعقه، و انتخاب صحیح تجهیزات حفاظتی مانند فیوز DC، بریکر AC، SPD و ارت را تعیین میکند. رعایت این استاندارد نه تنها از تجهیزات در برابر آسیبهای ناگهانی محافظت میکند، بلکه ریسک آتشسوزی در نقاط DC را که یکی از رایجترین انواع حوادث در نیروگاههای خورشیدی است، به حداقل میرساند. استفاده از SPD کلاس B و C در نقاط کلیدی همچون ورودی اینورتر و تابلوهای LV، یک الزام عملیاتی برای نیروگاههای صنعتی محسوب میشود.
در مرحله بهرهبرداری، استانداردهای IEC 62446-1 و 62446-2 اهمیت ویژهای دارند. این استانداردها شامل الزامات تست، بازرسی، مستندسازی و تحویل پروژه هستند. برای مثال تستهای IV Curve، اندازهگیری مقاومت عایقی، بررسی پلاریته، تست عملکرد اینورترها و تهیه گزارشهای استاندارد طبق IEC 62446 باید پیش از تحویل پروژه انجام شوند. رعایت این استانداردها تضمین میکند که نیروگاه در شرایط ایمن، پایدار و با کیفیت مورد انتظار کارفرما آغاز به کار میکند.
